Polikistik Over Sendromu’nda Doğum Kontrol Hapı Kullanımı ve Damar Tıkanıklığı (Derin Ven Trombozu)

Doğum kontrol hapı kullanımı bacak damarlarının pıhtı ile tıkanması (derin ven trombozu) ihtimalini arttırmaktadır(9). Bu tıkanan damarların bir kısmından kopan pıhtı parçaları da akciğer damarlarının tıkanmasına (pulmoner emboli) neden olmaktadır(10). Doğum kontrol haplarının içinde bulunan suni östrojen (ethinyl estradiol) miktarı ve suni progesteron çeşidi bu ihtimali arttıran nedenlerdir(1,2,3,4).

Günümüzde en çok kullanılan 10 tane doğum kontrol hapı östrojen miktarına ve progesteron çeşidine göre aşağıda belirtilmiştir. Doğum kontrol hapı üreten ilaç firmalarından maddi destek almadan yapılan çalışmalarda bu doğum kontrol haplarını kullanan kadınlarda kullanmayanlara göre ortaya çıkan damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) ihtimalindeki artışı aşağıda görebilirsiniz(3) ;

20 µg ethinyl estradiol + levonorgestrel kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 2.2 kat artmaktadır.

30 µg ethinyl estradiol + levonorgestrel kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 2.4 kat artmaktadır.

50 µg ethinyl estradiol + levonorgestrel kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu)  5.2 kat artmaktadır.

20 µg ethinyl estradiol + gestodene kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 2.2 kat artmaktadır.

30 µg ethinyl estradiol + gestodene kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 3.7 kat artmaktadır.

20 µg ethinyl estradiol + desogestrel kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 3.4 kat artmaktadır.

30 µg ethinyl estradiol + desogestrel kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 4.3 kat artmaktadır.

35 µg ethinyl estradiol + norgestimate kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 2.4 kat artmaktadır.

35 µg ethinyl estradiol + cyproterone acetate (siproteron asetat) kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 3.9 kat artmaktadır.

30 µg ethinyl estradiol + drospirenone kullananlarda damar tıkanıklığı (derin ven trombozu) 3.9 kat artmaktadır.

Polikistik over sendromu olup da doğum kontrol hapı kullanan kadınlarda damar tıkanıklığı ihtimali polikistik over sendromu olmayanlara göre daha da artmaktadır(1). Bir de farkına varılmadan doğuştan pıhtılaşma bozukluğu olanlar (thrombophilias) tarafından kullanıldığında beyin ve akciğer damarlarının bir pıhtı parçası tarafından tıkanması ve bunun sonucunda da kişinin hayatını kaybetmesi ihtimali daha da artmaktadır(1,2,3,4,5,6,7,8). Bu nedenle bazı ülkelerde bazı doğum kontrol haplarının kullanılması yasaklanmıştır. Buna karşılık maalesef, ülkemizde özellikle polikistik over sendromu tedavisinde halen yaygın olarak kullanılmaktadır.

(Bu paragrafın üzerini tıklayarak The Guardian ve Le Figaro gazetelerinde doğum kontrol haplarının neden olduğu ölümlerle ilgili haberlere ulaşabilirsiniz)…

Sonuç olarak polikistik over sendromu’nun tedavisi amacıyla hiç bir yaş grubunda doğum kontrol hapı kullanılması doğru değildir. Polikistik over sendromu’nun doğum kontrol haplarından çok daha başarılı ve daha az yan etkiye sahip tedavi yöntemleri vardır. Bu yöntemlerin ayrıntılarını sitemizde bulunan ilgili bölümlerde bulabilirsiniz.

Kaynaklar

1-Risk of venous thromboembolism in women with polycystic ovary syndrome: a population-based matched cohort analysis. Bird ST, Hartzema AG, Brophy JM, Etminan M, Delaney JA. CMAJ. 2013 Feb 5;185(2):E115-20.

2-Combined hormonal contraception and the risk of venous thromboembolism: a guideline. Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Fertil Steril. 2017 Jan;107(1):43-51.

3-Different combined oral contraceptives and the risk of venous thrombosis:systematic review and network meta-analysis.  Stegeman BH, de Bastos M, Rosendaal FR, van Hylckama Vlieg A, Helmerhorst FM, Stijnen T, Dekkers OM. BMJ.  2013 Sep 12;347:f5298.

4-Pills-related severe adverse events: A case report in Taiwan. Chen CH, Chin HY et al. Taiwan J Obstet Gynecol . 2016 Aug;55(4):588-90.

5-Oral contraception and risk of a cerebral thromboembolic attack: results of a case-control study. Lidegaard O.. BMJ. 1993 Apr 10;306(6883):956-63.

6-Oral contraception and stroke. Evidence from the Royal College of General Practitioners’ Oral Contraception Study. Hannaford PC, Croft PR, Kay CR. Stroke. 994 May;25(5):935-42.

7-Increased risk of venous thrombosis in oral-contraceptive users who are carriers of factor V Leiden mutation. Vandenbroucke JP, Koster T, Briët E, Reitsma PH, Bertina RM, Rosendaal FR. Lancet. 1994  Nov 26;344(8935):1453-7.

8-Thrombotic risk of women with hereditary antithrombin III-, protein C- and protein S-deficiency taking oral contraceptive medication. The GTH Study Group on Natural Inhibitors.Pabinger I, Schneider B.Thromb Haemost. 1994 May;71(5):548-52.

9-Natural history of venous thromboembolism. Kearon C. Circulation. 2003 Jun 17;107(23 Suppl 1):I22-30.

10-Risk factors and short-term mortality of venous thromboembolism diagnosed in the primary care setting in the United Kingdom. Huerta C, Johansson S, Wallander MA, García Rodríguez LA. Arch Intern Med. 2007  May 14;167(9):935-43.

Bunları da İnceleyin

İleri Yaşlarda Polikistik Over Sendromu

Ann N Y Acad Sci. 2006 Dec;1092:158-74. Polycystic ovary syndrome: a multifaceted disease from adolescence …